Οι αυξανόμενες εισαγωγές χαμηλής ποιότητας ρυζιών και η ελλιπής ενημέρωση των καταναλωτών για τις μεθόδους καλλιέργειας και θρεπτικές ιδιότητες του προϊόντος ασκούν έντονες πιέσεις με κίνδυνο την εγκατάλειψη του τομέα από στους ευρωπαίους ορυζοκαλλιεργητές.
Με την ευκαιρία του νέου προγράμματος για την προώθηση των αγροτικών προϊόντων της Ε.Ε., που θα τεθεί σε ισχύ από το φθινόπωρο για τα επόμενα πέντε χρόνια, η ομάδα εργασίας για το ρύζι των κεντρικών αγροτοσυνεταιριστικών οργανώσεων Copa-Cogeca συνέταξε σχετική μελέτη με στόχο την ανάκαμψη της καλλιέργειες μέσω στρατηγικών προώθησης.
Οι βασικές προκλήσεις
Βασική πρόκληση όσον αφορά την προώθηση του τομέα είναι να ξεκινήσει και πάλι η κατανάλωση του ευρωπαϊκού ρυζιού στην εγχώρια αγορά, καθιστώντας τους καταναλωτές γνώστες του γεγονότος ότι η καλλιέργεια αυτή είναι σύμφωνη με τα υψηλά πρότυπα παραγωγής και την πλήρη ιχνηλασιμότητα. Επιπλέον, ενώ ο τομέας αντιμετωπίζει σήμερα αυξανόμενη πίεση από τις εισαγωγές χαμηλής αξίας προϊόντων τρίτων χωρών, οι καταναλωτές δεν έχουν ενημερωθεί σχετικά με τις διαφορές στις μεθόδους παραγωγής.
Το ρύζι παρ΄ όλο που αποτελεί ένα πλήρως ανεπτυγμένο τμήμα της μεσογειακής διατροφής, είναι ένα από τα λιγότερο γνωστά προϊόντα. Οι καταναλωτές θα πρέπει να ενημερωθούν σχετικά με τη θρεπτική αξία του ρυζιού και τους διάφορους τρόπους μαγειρέματός του.
Επιπλέον, από περιβαλλοντική άποψη, η καλλιέργεια του ρυζιού είναι ζωτικής σημασίας για την ποιότητα των υδάτων, την διατήρηση του υδροφόρου ορίζοντα και της βιοποικιλότητας. Το πλήρως αρδευόμενες σύστημα που χρησιμοποιείται στους ορυζώνες είναι επίσης επωφελές από την άποψη της οργάνωσης της γης και των υδάτινων πόρων και είναι επωφελές για άλλες οικονομικές δραστηριότητες.
Θα πρέπει επίσης να εξεταστούν οι δυνατότητες για εκστρατείες προώθησης σε ορισμένες τρίτες χώρες.
Οι κύριοι λόγοι για ενέργειες προώθησης και ενημέρωσης
Η κατανάλωση ρυζιού ήταν χαμηλή και σταθερή για πολλά χρόνια. Για παράδειγμα, στην Ιταλία υπολογίζεται σε 4/5 kg ανά κεφαλή. Η ΕΕ παράγει περίπου τα δύο τρίτα του ρυζιού που καταναλώνει και, ως εκ τούτου, επίσης εξαρτάται από τις εισαγωγές. Παράλληλα, εξάγεται μια μικρή ποσότητα ευρωπαϊκού ρυζιού - κυρίως japonica.
Ο τομέας αντιμετωπίζει σήμερα αυξανόμενο ανταγωνισμό από τρίτες χώρες και δέχεται καθοδική πίεση στις τιμές παραγωγού, ιδίως από τις χώρες που επωφελούνται από προτιμησιακές δασμολογικές συμφωνίες (όπως οι λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες). Η αύξηση των εισαγωγών βάζει τον τομέα του ρυζιού της ΕΕ σε κίνδυνο και δημιουργεί ανησυχητική κατάσταση για τους αγρότες. Πράγματι, τα αυστηρά κριτήρια για την ασφάλεια και τη βιωσιμότητα που πρέπει να τηρούν οι ευρωπαίοι παραγωγοί δεν εφαρμόζονται από τις χώρες εισαγωγής ρυζιού στην ΕΕ. Τα κριτήρια αυτά δημιουργούν πολύ υψηλότερο κόστος παραγωγής από εκείνα των ανταγωνιστών από τρίτες χώρες και θέτουν τους ευρωπαίους παραγωγούς σε σημαντικά μειονεκτική θέση από άποψη ανταγωνιστικότητας σε σχέση με τα εισαγόμενα προϊόντα. Επιπλέον, οι ειδικές ενισχύσεις για συγκεκριμένες καλλιέργειες ρυζιού έχουν καταργηθεί από το 2012. Γενικά η συγχρηματοδοτούμενες δράσεις προώθηση για το ρύζι είναι υψίστης σημασίας για τον κλάδο.
Επιπλέον, η προώθηση του ρυζιού θα συμβάλει επίσης στην προώθηση και τη διατήρηση μιας μοναδικής καλλιέργειας για την σωτηρία συγκεκριμένων τοπίων της υπαίθρου.
Οι αγορές στόχοι των εκστρατειών
Το ρύζι που παράγεται στην εσωτερική αγορά της Ε.Ε. αντιμετωπίζει σημαντικό ανταγωνισμό από εισαγωγές τρίτων χωρών που έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής και λιγότερο αυστηρά πρότυπα. Αυτός είναι ο λόγος που θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην εσωτερική αγορά, έτσι ώστε να διασφαλιστεί ότι οι προσπάθειες και τις επενδύσεις που πραγματοποιούνται από τους καλλιεργητές ρυζιού αναγνωρίζονται από τους καταναλωτές.
Όσον αφορά τις αγορές τρίτων χωρών, είναι αναγκαίο να παγιωθεί η θέση που έχει ήδη αποκτηθεί σε χώρες όπως η Τουρκία, ο Λίβανος και η Ελβετία. Σε χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα, υπάρχουν τεχνικά εμπόδια που εμποδίζουν την ελεύθερη είσοδο και ευρωπαϊκές επιχειρήσεις προσπαθούν να κερδίσουν μερίδιο της αγοράς.
Τα κύρια βασικά μηνύματα και οι κύριες ομάδες-στόχοι
Τα βασικά μηνύματα θα πρέπει να επικεντρωθούν σχετικά στη θρεπτική αξία του ρυζιού, στην φιλική προς το περιβάλλον μέθοδο παραγωγής του, στους διάφορους τρόπους μαγειρέματος και στη συμμόρφωση με τα υψηλά πρότυπα παραγωγής και ασφάλειας των τροφίμων.
Αυτή η καλλιέργεια έχει επίσης τον υψηλότερο βαθμό πεπτικότητας και ως εκ τούτου προσαρμόζεται σε κάθε καταναλωτή. Επιπλέον, αυτό το προϊόν είναι χωρίς γλουτένη.
Επιπλέον, η επεξεργασία του ακατέργαστου ρυζιού σε λευκό ρύζι είναι μια μηχανική διαδικασία. Ως εκ τούτου, δεν υπάρχει χειρισμός του προϊόντος που μεταβάλλει τις οργανοληπτικές του ιδιότητες.
Οι καταναλωτές, και ιδίως εκείνοι που είναι επιφορτισμένες με τις αγορές, θα πρέπει να ενημερώνονται για τις διάφορες χρήσεις, για τα διάφορα είδη ρυζιού και τους τρόπους γρήγορου και εύκολου τρόπου μαγειρέματος των διάφορων ποικιλιών, ο οποίος σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να διαρκέσει μόλις ένα 10-15 λεπτά.
Οι καταναλωτές θα πρέπει να ενημερώνονται ότι η παραγωγή ρυζιού πραγματοποιείται σε ειδικές και μοναδικές περιοχές του κόσμου και ότι οι ορυζώνες είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση των υγροτόπων και της βιοποικιλότητάς.
Η ΕΕ έχει περίπου 300 ποικιλίες ρυζιού και χαρακτηριστικές ευρωπαϊκές ποικιλίες έχουν δώσει αφορμή για γαστρονομικές παραδόσεις, οι οποίες έχουν πολύ μεγάλη αξία για τον αγροτουρισμό.
Όσον αφορά τους στόχους, το ρύζι είναι κατάλληλο για όλους τους τύπους των καταναλωτών και ειδικότερα για τους αθλητές, και τα παιδιά. Αυτός είναι λόγος για να ενημερώνονται τα παιδιά στο σχολείο σχετικά με την ποιότητα, τη θρεπτική αξία και τα οφέλη για την υγεία από το ρύζι, ως μέρος μιας υγιεινής διατροφής. Οι καταναλωτές θα πρέπει να ενημερώνονται για τις διάφορες πιθανές χρήσεις του ρυζιού και των ποικιλιών. Θα πρέπει επίσης να συμμετέχουν σεφ σε εκστρατείες προώθησης.
Επιτυχής καμπάνια εκτός του οριζοντίου καθεστώτος προώθησης
Το ρύζι δεν είναι επιλέξιμο για συγχρηματοδότηση από την ΕΕ στο πλαίσιο του οριζόντιου προγράμματος(κανονισμός 3/2008). Η ομάδα εργασίας για το ρύζι πιστεύει ότι ο τομέας πρέπει να είναι επιλέξιμος για γενική προβολή, ιδίως όσον αφορά την εσωτερική αγορά.
Επιπλέον, οι εκστρατείες αυτές θα πρέπει να χρησιμοποιούν τα νέα μέσα και τα νέα εργαλεία επικοινωνίας, όπως το διαδίκτυο (κοινωνικά δίκτυα, blogs, κλπ), που είναι πιο αποτελεσματικά από τα έντυπα. Είναι επίσης σημαντική η συμμετοχή σε διεθνείς διοργανώσεις όπου ιδιωτικοί φορείς θα μπορούσαν να συμμετάσχουν μέσω γευσιγνωσιών, καθώς και με ενημερωτικά φυλλάδια για να προβάλλουν το προϊόν τους. Επίσης, είναι αναγκαίες περισσότερες συνέργειες με τον ιδιωτικό τομέα.
Στη Γαλλία, μια εκστρατεία προώθησης του ρυζιού Camargue (προστατευόμενης γεωγραφικής ένδειξης) ξεκίνησε το 2012 από τη γαλλική διεπαγγελματική οργάνωση για το ρύζι. Η εκστρατεία είχε συγχρηματοδοτηθεί από το σύνολο της γαλλικής βιομηχανίας ρυζιού (50%) και το υπόλοιπο 50% από δημόσιους φορείς (το γαλλικό υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και δύο περιφέρειες). Ο συνολικός προϋπολογισμός για το 2012 ήταν 200.000€. Αυτή η καμπάνια δημιούργησε και έθεσε σε λειτουργί μια διαδικτυακή τηλεόραση (Web TV), την www.riztv.tv , η οποία συμπληρώνει την ιστοσελίδα για το ρύζι Camargue, Δείτε σχετικά: www.rizdecamargie.com.
Το διαβάσαμε στο .paseges.gr
