To κώνειο ή Conium maculatum L. ή δηλητήριο Hemlock ή κιρκούτα ή βρομόχορτο ή μαγκούτα ή αμάραγγος ή ασκοτιτσάρα ανήκει στην οικογένεια των Σκιαδοφόρων (Umbelliferae).

Είναι ένα ποώδες διετές φυτό με ύψος 0,50-2,00μ. και φυτρώνει σε όλη την Ευρώπη σε ακαλλιέργητα εδάφη και στις άκρες των δρόμων. Η εποχή της άνθησης είναι Ιούνιος-Ιούλιος και χρήσιμα μέρη είναι τα φύλλα και οι καρποί. Όταν συνθλίβονται, τα φύλλα και η ρίζα εκπέμπουν μια  δυσάρεστη οσμή.

Το κώνειο  αναπτύσσεται σε υγρούς χώρους. Όλα τα μέρη του φυτού είναι δηλητηριώδη, αλλά μόλις το φυτό ξηραίνεται, το δηλητήριο μειώνεται σημαντικά. Το κώνειο είναι ένα ζιζάνιο γνωστή σχεδόν σε όλο τον κόσμο από την τοξικότητά του σε πολλά οικιακά ζώα και στον άνθρωπο. Τα άνθη του είναι λευκά. Παράγει ένα μεγάλο αριθμό σπόρων.

Οκτώ πιπεριδινικά αλκαλοειδή έχουν εντοπιστεί σε αυτό το είδος. Δύο από αυτά, γ-coniceine και coniine είναι γενικά τα πιο άφθονα και υπεύθυνα για την  οξεία και χρόνια τοξικότητα του φυτού. Επίσης, εκτός από την γ κωνικεϊνη και την κωνειίνη περιέχει ένα αιθέριο έλαιο, καθώς και φλαβονικά και κουμαρινικά γλυκοσίδια. Ακόμα ο χυμός του περιέχει μεθυλκονικίνη, ρητίνη, γόμα, λεύκωμα, άμυλο και άλατα.

Το δηλητήριο
10 γραμμάρια είναι αρκετά για να παραλύσουν το νευρικό σύστημα και να επιφέρουν το θάνατο. Λόγω της υψηλής δραστικότητας, η κατάποση  μικρών δόσεων μπορεί εύκολα να οδηγήσει σε κατάρρευση του αναπνευστικού συστήματος και  θάνατο. Η Coniine προκαλεί θάνατο αναστέλλοντας τη νευρομυϊκή συμβολή με τρόπο παρόμοιο με το κουράριο. Για έναν ενήλικα η κατάποση  περισσότερων από 100 mg (0,1 γραμμάρια) της coniine (περίπου 6 έως 8 φρέσκα φύλλα, ή μία μικρότερη δόση των σπόρων ή ριζών) μπορεί να αποβεί μοιραία.

Ο Σωκράτης και το κώνειο
Με το κώνειο εκτέλεσαν τον Σωκράτη και γενικά το χρησιμοποιούσαν για εκτέλεση των καταδικασμένων σε θάνατο. Ο Διοσκουρίδης αναφέρει το φυτό ως ''αδυνατίζον'', '''παυσίπονον'' και ΄΄τερματίζον την ζωήν''.

Φαρμακευτικές χρήσεις
Το κώνειο ως δηλητήριο έχει χρησιμοποιηθεί ως ηρεμιστικό και αντισπασμωδικό. Επίσης χρησιμοποιείται για την αρθρίτιδα. Η διαφορά μεταξύ των θεραπευτικών και τοξικών ποσοτήτων είναι πολύ μικρή. Υπερβολικές δόσεις μπορεί να προκαλέσουν παράλυση και απώλεια της ομιλίας, που ακολουθείται από καταστολή της αναπνευστικής λειτουργίας, και στη συνέχεια θάνατο.
Γενικά είναι φυτό αναισθητικό, ναρκωτικό, εφιδρωτικό, διουρητικό. Ανακουφίζει τον σπασμολυτικό βήχα και τον κοκκύτη, καθώς και το άσθμα.

Εφαρμογές κώνειου
Εξαιτίας της τοξικότητάς του γίνονται μόνο μερικά φαρμακευτικά παρασκευάσματα από τα φύλλα του.
Η καθαρή κωνειίνη καταπραϋνει τους πόνους του καρκίνου.
Το ομοιοπαθητικό βάμμμα χρησιμοποιείται στην αρτηριοσκλήρυνση και στην υπερτροφία προστάτη.

Πηγή: