Το αγγούρι είναι καρπός φυτού της ίδιας οικογένειας (Κολοκυνθοειδή) με τα φυτά που παράγουν το πεπόνι, το καρπούζι και το κολοκύθι. Είναι καρπός του ετήσιου φυτού της αγγουριάς που έρπει και αναρριχάται.

• Λατινικό Όνομα: Cucumis sativus, Cucurbitaceae family.

• Αγγλικό Όνομα: Cucumbers

Η προέλευση του είναι από την Ινδία όπου το καλλιεργούσαν πριν από 3.000 χρόνια. Επίσης ήταν γνωστό και στην Αρχαία Ελλάδα αλλά και στους Ρωμαίους. Στη συνέχεια διαδόθηκε και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Επάνω στο ίδιο φυτό υπάρχουν αρσενικά και θηλυκά άνθη. Τα φύλλα του είναι τριχωτά και έχουν μέχρι 5 λοβούς. Το αγγούρι είναι επίμηκες, κυλινδρικό, πράσινου χρώματος εξωτερικά και ελαφρύ πράσινου έως λευκού εσωτερικά .

Τρώγεται είτε σκέτο, είτε σε σαλάτες είναι δε το κύριο συστατικό στη χωριάτικη σαλάτα και στο τζατζίκι. Επίσης χρησιμοποιείται σε διάφορες κρέμες ομορφιάς.
Έχει λίγες βιταμίνες, κυρίως C, B1, B2 ενώ βιταμίνη Α υπάρχει στο φλοιό.

Η αγγουριά καλλιεργείται το καλοκαίρι στην ύπαιθρο και τον υπόλοιπο χρόνο σε θερμοκήπια, γιατί είναι ευαίσθητη στο κρύο. Η υψηλή θερμοκρασία και η υγρασία ευνοούν την ανάπτυξη της.

Τα τελευταία χρόνια δημιουργούνται διαφορετικές ποικιλίες αγγουριού. Έτσι από το γνωστό κοινό αγγούρι με το μακρύ σχήμα που πωλείται με το τεμάχιο περάσαμε σε μικρότερα αγγούρια που πωλούνται με το κιλό. Επίσης υπάρχει μία ποικιλία με πολύ μικρούς καρπούς που διατηρούνται τουρσί στο ξύδι με την ονομασία αγγουράκια.

Στην Κρήτη μια ποικιλία αγγουριού, που σπάνια βρίσκεται στις αγορές, ονομάζεται ξυλάγγουρο. Έχει σχήμα μικρού πεπονιού, ανοικτού πράσινου χρώματος και είναι εξωτερικά καλυμμένο με ελαφρύ χνούδι. Η σάρκα του είναι πιο σκληρή από του κοινού αγγουριού και είναι εξαιρετικά εύγευστη.

Πως καλλιεργούμε τις αγγουριές.

Μπορείτε να ξεκινήσετε τις αγγουριές σας φυτεύοντας τους σπόρους σε κλειστό χώρο (π.χ. μέσα στο σπίτι). Θα πρέπει να φυτέψετε τον κάθε σπόρο σε ξεχωριστό κυπελάκι, ώστε να μη διαταράξετε τις ρίζες κατά την μεταφύτευση. Η βλάστηση είναι ταχύτερη αν η θερμοκρασία είναι τουλάχιστον 21οC. Μπορείτε να μεταφυτεύσετε τα σπορόφυτα όταν αρχίσει να αναπτύσσεται το τρίτο πραγματικό φύλλο, περίπου 3-4 εβδομάδες μετά τη σπορά.

Όταν το φυτό αναπτυχθεί και αρχίζει να ανθίζει θα διαπιστώσετε ότι τα φύλλα της αγγουριάς, κρύβουν τα άνθη. Μπορείτε να βοηθήσετε τις μέλισσες να γονιμοποιήσουν τα λουλούδια, αφαιρώντας τα πάνω φύλλα ώστε να γίνει ευκολότερη η πρόσβαση στα λουλούδια.

Όλες οι αγγουριές αρχικά παράγουν μόνο αρσενικά άνθη. Έτσι δε θα παραχθούν αγγούρια από τα πρώτα άνθη. Τα θυλικά άνθη, ωριμάζουν στη συνέχεια και έχουν μικρά αγγούρια στην άκρη των στημόνων τους.

Κάθε φρούτο που δεν έχει γονιμοποιηθεί σωστά, θα συρικνωθεί. Αφαιρέστε τα από το φυτό ώστε να μπορέσει να ανθήσει ξανά.

Πληροφορίες για το έδαφος που θέλουν οι αγγουριές

Οι αγγουριές αγαπούν το ζεστό χώμα.

Αν σκοπεύετε να φυτέψετε απευθείας τους σπόρους στο χώμα, και κάνει ακόμη κρύο, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε μεμβράνη εδαφοκάλυψης για να κρατήσετε το χώμα ζεστό.

Αν το χώμα δεν είναι αρκετά ζεστό, οι σπόροι δε θα βλαστήσουν.

Επιλέξτε σημεία που το χώμα έχει καλή αποστράγγιση και τα βλέπει ο ήλιος. Ρίξτε κάποιο λίπασμα στο μέρος που θα βάλετε την αγγουριά. Το λίπασμα μπορεί να είναι κοπριά, κομπόστ ή άλλο οργανικό σκεύασμα. Το ιδανικό pH του εδάφους είναι 5.8 έως 7.0.

Οι αγγουριές έχουν απαιτήσεις σε θρεπτικά συστατικά και νερό. Το έδαφος θα πρέπει να είναι υγρό αλλά όχι μουσκεμένο.

Συμβουλές συγκομιδής αγγουριών

Για να έχετε συνεχή παραγωγή, σας συμβουλεύουμε να σπέρνετε αγγουριές με χρονική απόσταση δύο με τριών εβδομάδων.

Θα πρέπει να κόβετε τα αγγούρια τακτικά, γιατί αν γίνουν πολύ μεγάλα, το φυτό θα σταματήσει να παράγει άλλα.

Αν θέλετε να έχετε λιγότερα, αλλά μεγαλύτερα αγγούρια, μπορείτε να κόβετε τα νέα άνθη, ώστε η δύναμη του φυτού να πηγαίνει στο μεγάλωμα των καρπών. Όσο λιγότερα τα άνθη, τόσο πιο δυνατά θα γίνουν τα υπάρχοντα αγγούρια.

Μπορείτε να πειραματιστείτε σε διάφορες αγγουριές, για να δείτε το πόσα άνθη και αγγούρια μπορεί να υποστηρίξει το φυτό σας, ανάλογα με τις τοπικές συνθήκες (κλίμα, ποικιλία φυτού, ποιότητα χώματος, λίπανση).

Ασθένεις και εχθροί της αγγουριάς

Οι αγγουριές, όπως όλα τα κηπευτικά, προσβάλλονται από διάφορες ασθένειες, αλλά τα προβλήματα με αυτό το φυτό προέρχονται κυρίως από τις καλλιεργητικές πρακτικές.

Αυτό που κυρίως θα πρέπει να προσέξετε είναι το φυτό να έχει αρκετό νερό, αλλά να μην κολυμπά σε αυτό. Απομακρύνετε τυχόν σαπισμένα στελέχη ή προβληματικά τμήματα του φυτού. Μη ρίχνετε νερό απευθείας στα φύλλα. Συνίσταται σύστημα ποτισμού τύπου σταγόνας.

Σύνηθες ασθένειες της αγγουριάς είναι:

• Αγρότιδες ή Καραφατμέ ή Κοφτοσκούληκα
• Αλευρώδης του καπνού
• Αλευρώδης των Θερμοκηπίων
• Άλτης ή Ψύλλος
• Ανθράκωση αγγουριού
• Αφίδα βαμβακιού
• Αφίδες Λαχανικών
• Βακτηριακή νέκρωση
• Βοτρύτης (Gray Mold)
• Δορυφόρος
• Θρίπας
• Θρίπας της Καλιφόρνια
• Κάμπιες Λεπιδοπτέρων Pieris brassicae
• Κάμπιες Λεπιδοπτέρων Spodoptera littoralis
• Κλαδοσπορίωση αγγουριάς
• Κοινός θρίπας (καπνού)
• Κοινός Τετράνυχος (κίτρινος)
• Λιριόμυζα
• Νηματώδεις
• Περονόσπορος κολοκυνθοειδών

Δείτε τους εχθρούς και τις ασθένειες της αγγουριάς:

Αγρότιδες ή Καραφατμέ ή Κοφτοσκούληκα